Warstwy wstępnego krycia – rola, znaczenie i podstawowe pojęcia | Krycie wstępne

Poszycie pełni w systemie dachowym bardzo ważną funkcję. Zabezpiecza elementy konstrukcyjne dachu i izolację, przygotowuje też więźbę pod montaż pokrycia. Dobór odpowiedniego rozwiązania wpływa na szczelność i trwałość całego systemu.

Czym są warstwy wstępnego krycia?

Warstwa wstępnego krycia dachu to izolacja, która układana jest jeszcze przed montażem dachówki, blachodachówki czy gontów. Nie pełni funkcji pokrycia zasadniczego, ale uzupełnia je w kwestii szczelności całego dachu. Taki układ nazywany jest systemem podwójnym. Warstwą wstępnego krycia mogą być membrany dachowe lub deskowanie z wodoszczelną warstwą papy bądź folii dachowej.

Gdzie się je stosuje?

Im bardziej skomplikowana połać i im mniejszy kąt nachylenia dachu, tym rola warstwy wstępnego krycia staje się ważniejsza:

• dachy płaskie i o niewielkim spadku – wymagają wzmocnionego systemu ochrony przed wodą i zabezpieczenia przed uszkodzeniami mechanicznymi, co zapewnia im sztywna wodoszczelna warstwa wstępnego krycia;
• dachy skośne – wysokoparoprzepuszczalne membrany dachowe zapewniają wodoszczelność, a jednocześnie umożliwiają swobodny przepływ pary wodnej z wnętrza, gwarantując prawidłowe funkcjonowanie całego dachu i przedłużając jego żywotność. Na terenach wietrznych sztywne poszycie dodatkowo stabilizuje konstrukcję dachu;
• dachy wielospadowe – z uwagi na liczne załamania połaci taki dach jest w większym stopniu narażony na utratę szczelności, poza tym we wszystkich koszach powinno zostać wykonane deskowanie;
• dachy kryte papą, gontem bitumicznym lub blachą płaską – warstwa sztywnego poszycia stanowi podłoże dla materiału pokryciowego.

Budowa i rodzaj materiałów zależą od wymaganej klasy szczelności dachu.

Funkcje warstwy wstępnego krycia

Na prawidłowe funkcjonowanie dachu składa się każda z jego warstw, nie tylko zewnętrzne pokrycie, ale też to, co pod spodem, w tym warstwa wstępnego krycia. Jej zadaniem jest:

• ochrona konstrukcji i ocieplenia dachu przed wilgocią,
• uzupełnienie szczelności dachu w miejscach przebicia oraz na załamaniach połaci,
• ochrona przed przewiewaniem,
• w przypadku sztywnego poszycia z desek lub płyt OSB – stabilizacja konstrukcji dachu i przygotowanie pod materiał pokryciowy.

Warstwa wstępnego krycia dachu powinna być dostosowana do konstrukcji dachu, lokalizacji budynku oraz sposobu jego eksploatacji – na przykład tego, ile będzie wytwarzane pary wodnej – i pozostałych wymagań technicznych.

Klasy szczelności dachu

Oznacza się ją na podstawie klas od 1 do 6, określających odporność na przenikanie wilgoci i powietrza z zewnątrz.

Klasa 1 – najwyższa szczelność dachu

Konstrukcja oraz podkonstrukcja zabezpieczona jest tu ciągłą warstwą wodoszczelną, tworząc barierę praktycznie nieprzepuszczalną dla wilgoci i wiatru. Takie rozwiązania zaleca się przy kącie nachylenia wynoszącym 10 stopni i mniej, zwłaszcza jeśli połacie mają skomplikowaną budowę albo wbudowane lukarny.

Klasa 2 – wysoka szczelność dachu

Zalecana jest dachom o spadku niższym niż NZP dla konkretnego pokrycia. Często stosowana w budynkach energooszczędnych, ze względu na dobra ochronę przed przewiewaniem i wyziębianiem połaci.

Klasa 3 i 4 – dobra szczelność dachu

Można uzyskać je zarówno przy użyciu deskowania, jak i folii lub membrany wstępnego krycia. To najrzadziej stosowane klasy szczelności, bo dachy o mniejszym nachyleniu zazwyczaj robi się w wyższych klasach, a te bez podwyższonych wymagań w klasach niższych.  

Klasa 5 i 6 – wystarczająca szczelność dachu

Większość dachów skośnych o kącie nachylenia odpowiadającym NZP wykonuje się w klasie 6. Te o podwyższonych wymaganiach, na przykład z poddaszem użytkowym i lukarnami, czasami w 5. Ze względu na bezpieczne nachylenie, to pokrycie gwarantuje szczelność i przejmuje pełną ochronę dachu przed wodą, a poszycie służy jedynie zabezpieczeniu przed wilgocią kondensacyjną, podmakaniem i przewiewaniem.

Dlaczego wybór odpowiednich warstw ma znaczenie?

Ważne jest, aby podczas projektowania i wykonania dachu dobierać odpowiednią klasę szczelności w zależności od wymagań izolacyjnych, klimatu oraz funkcji budynku, a także w odniesieniu do najniższego zalecanego pochylenia danego pokrycia dachowego. Zbyt niska klasa szczelności grozi przeciekaniem w głąb warstwy termoizolacji i do wnętrza budynku. Z kolei wysoka oznacza wyższe koszty, a nie zawsze jest potrzebna.

Jakie są najważniejsze parametry?

W zależności od budowy dachu i indywidualnych uwarunkowań istotną kwestią może być:

• wodoszczelność – jej klasę dla membran mierzy się poprzez działanie słupa wody i określa w milimetrach. Poza samym materiałem, ważny jest też sposób łączenia na zakładach, na przykład przez podwójne paski klejące. Warstwa wstępnego krycia z zaklejonymi zakładami zapewnia skuteczniejszą ochronę przed wodą;
• paroprzepuszczalność – dotyczy membran dachowych i określa ją współczynnik oporu dyfuzyjnego Sd (wyrażany w metrach). Membrany wysokoparoprzepuszczalne mają Sd na poziomie 0,02-0,04 m. Paroprzepuszczalność jest istotna, jeśli poddasze jest użytkowe – wytwarzamy wówczas dużo pary wodnej: z wydychanego powietrza, przez zmywanie naczyń czy kąpiel. Ważne, żeby pozostawić szczelinę wentylacyjną, jeśli jest wymagana;
• odporność na promieniowanie UV – jeśli deklarowany czas jest krótki, warstwę wstępnego krycia trzeba jak najszybciej zakryć właściwym pokryciem;
• odporność na zmiany temperatury – chodzi o stabilność wymiarową, ale też wytrzymałość struktury materiału na wysoką temperaturę (nawet 80 stopni) i mróz;
• odporność na uszkodzenia mechaniczne –– im wyższa jest gramatura membrany, tym większa wytrzymałość na rozdarcia i przebicia.

Dobór odpowiedniej warstwy wstępnego krycia zależy od wielu czynników: konkretnego systemu dachowego, lokalizacji, klimatu, budowy dachu. Na finalny efekt ma też wpływ sposób montażu: podwójne paski klejące, zakłady samoprzylepne, ułatwienia wykonawcze redukują ryzyko błędu, a dzięki temu sprzyja trwałości i jakości poszycia.

Czym kierować się w wyborze warstw wstępnego krycia?

Przy projektowaniu poszycia kluczowym elementem jest lokalizacja i związane z nią warunki atmosferyczne, na przykład wiatr, a także to, jaki jest spadek dachu – te o niskim kącie nachylenia połaci potrzebują wodoszczelnej bazy. Wiele zależy też od rodzaju pokrycia dachowego, a konkretnie od tego, czy wymaga sztywnego podłoża (jak gonty) oraz jaka jest wartość najniższego zalecanego pochylenia NZP. Istotną kwestią jest również kształt dachu, przeznaczenie budynku, to, czy poddasze jest użytkowe, jaki jest oczekiwany standard energetyczny obiektu i… nasz budżet.

Jakie są zasady szczelności

• używanie trwałych, dobrej jakości materiałów, odpornych na promieniowanie UV,
• prawidłowy montaż i staranne wykonawstwo,
• zachowanie klasy szczelności odpowiedniej do spadku dachu i typu pokrycia – zgodnie z zaleceniami producenta,
• dbałość o obróbki,
• zapewnienie właściwej wentylacji pokrycia,
• pozostawienie szczeliny wentylacyjnej między deskowaniem a warstwą ocieplenia,
• szczelne sklejanie zakładów membrany, jeśli to wymagane,
• regularna konserwacja dachu.

Dlaczego w Polsce powinno się stosować podwójny system krycia dachów skośnych?

Warstwy wstępnego krycia dachu poprawiają wodoszczelność i odporność na wiatr oraz ochronę termoizolacji przed wilgocią pochodzącą na przykład z nawiewania wilgotnego powietrza przez okap czy wykraplającą się pod pokryciem w wyniku zjawiska kondensacji. W kapryśnym polskim klimacie dach nieustannie pracuje w niesprzyjających warunkach, a jego szczelność wpływa na bezpieczeństwo oraz na właściwą ochronę termiczną.

Jeśli nie jesteś pewien, jakie rozwiązanie najlepiej sprawdzi się na Twoim dachu, skorzystaj z oferty Blachy Pruszyński, przejrzyj szeroki wybór rozwiązań i poproś doradców o pomoc.